Merhaba dostlarım,
serimize devam ediyoruz. Başarılar.................
Linux GUI panelinden dosyalar içinden gezinip onları yönetebildiğimiz gibi, terminal içerisinden de dosyalar ve dizinler üzerinde hakimiyet sağlayabiliriz.
Bu bölümde Linuxta ki dosya komutlarına odaklanacağız ve onları anlamaya çalışacağız.
Linux da Dosya oluşturmak
Linux'ta "touch" komutu, yeni dosya oluşturmak için sıklıkla kullanılır. Ancak touch komutunun esas işlevi, dosyanın erişim ve değiştirme zamanlarını değiştirmektir.
touch komutunun man sayfasında da bu bilgiyi görebiliriz:
Update the access and modification times of each FILE to the current time. A FILE argument that does not exist is created empty, unless -c or -h is supplied.
touch komutunu kullanırken, herhangi bir opsiyon belirtmezseniz, parametre olarak gönderdiğiniz dosyaların erişim ve değiştirme zamanları güncellenecektir. Ancak bu dosyalar yoksa, oluşturulacaktır:
drwxrwxr-x 2 kali kali 4096 Jun 12 03:44 azrail.sh
drwxrwxr-x 2 kali kali 4096 Jun 12 03:47 AZRAİL.sh
Var olan bir dosyaya "touch" çalıştırmak, o dosyanın içeriğini değiştirmez.
Linux ta Dosya Silme
Linux'ta dosyaları silmek için "rm" komutu kullanılır. "rm" komutuna ekleyeceğiniz opsiyonlar ile, davranışını değiştirebilirsiniz.
Hadi biraz uygulama yapalım, diyelim ki Azrail adında bir dizin olsun ve içerisinde 3 tane dosya ve iki tane de dizin olsun. bunları nasıl siliyoruz gçrelim.
Hadi "rm" komutunu kullanarak iki dosyayı silelim
Olmayan bir dosya girerseniz böyle bir hata alacaksınız:
Eğer dosya silinmeden önce bir uyarı almak istiyorsanız bunun için " -i " parametresini kullanabilirsiniz
Gördüğümüz gibi -i parametresini kullandığımız zaman bizden silmek için izin istiyor. Eğer "y" yazıp enter basarsanız silecektir, "n" yazıp enter basarsanız silme işlemini iptal edecektir.
Hadi şimdi de dizinleri silelim. rm komutunu tek başına kullanırsanız silmek istediğiniz dizin silinmeyecektir. rm ile dizin silmek istiyorsanız " -r " veya " -R " parametresini kullanmalısınız.
rm komutu ile sadece boş dizinleri silmek istediğiniz bir senaryo düşünelim. Birden fazla dizini parametre olarak gönderdiniz ancak bunlardan hangisinin ya da hangilerinin dolu olduğunu kontrol etmek istemiyorsunuz. Burada yardımınıza "-d" opsiyonu koşar. Bu opsiyon, verilen dizinlerden yalnızca boş olanları siler
Gördüğünüz gibi " -d " komutu sadece boş olan dizinleri siler
Linux da Dizin Oluşturma ve Boş Dizin Silme
Linux'ta dizinler oluşturmak için "mkdir", boş dizinleri silmek için ise "rmdir" komutu kullanılır.
" mkdir " komutu ile dizinimizi oluşturduk şimdi boş olan bu dizinimizi silelim. Bunu da " rmdir " komutu ile yaoacağız
" rmdir " komutu dolu olan dizinlerde işe yaramayacaktır. Dolu bir dizini içeriğiyle beraber silmek için " rm -r ", " rm -R " veya " rm --recursive " komutlarını kullanabilirsiniz.
Dosya ve Dizin Kopyalama
Linux'ta dosya ve dizin kopyalamak için "cp" komutu kullanılır. "cp [opsiyonlar] kaynak hedef" şeklinde kullanılır.
Bu komut " Azrail2 " isimli dosyayı " TİTAN " isimli dizin içerisine kopyalar. " cd TİTAN " yapıp dizinin içerisine girdiğimizde dosyanın dizin içerisine geldiğini görebiliriz
Şimdi ya bir dizini başka bir dizin içerisine kopyalamak istersek ne yapacağız, hangi komutu kullanacağız ? " cp " komutu tek başına dizinleri kopyalamak için yeterli değildir.
" cp " komutu ile dizinleri kopyalarken, " -r " opsiyonunu kullanmalısınız. rm'de de olduğu gibi " -R " ve " --recursive " de işinizi görecektir.
Bu işlem de dosya kopyalama işlemiyle aynıdır " >>> cp -r kopyalanacak_dizin/ hedef_dizin "
Dosya ve Dizin Taşıma / Yeniden Adlandırma
Bu iki konuyu tek başlık altına aldım. Çünkü iki iş için de "mv" komutu kullanılır.
Bir dosyayı yeniden adlandırmak için kullanacağımız komut:
>>> mv dosya1 yeni_dosya
Bu dosya1 isimli dosyayı yeniden adlandıracaktır.
Bir dosyayı farklı bir dizine taşımak için:
>>> mv yeni_dosya kopya_dizin/
bu " yeni_dosya " adındaki dosyayı " kopya_dizin " adındaki dizine taşıyacaktır.
Bir dizini yeniden adlandırmak için:
>>> mv bos_dizin/ dolu_dizin
Bu kod " bos_dizin " ismini " dolu_dizin " olarak değiştirecektir.
Bir dizini başka bir dizin altına taşımak:
>>> mv dolu_dizin/ dizin1/
Bu kod " dolu_dizin " adındaki dizini " dizin1 " ismindeki dizinin altına taşır.
Özetle; bir dosya ya da dizini mv komutu kullanarak "aynı konumda" tutmayı denersiniz ismini değiştirecektir. Şayet kaynak ve hedef dizininiz farklı olursa, bu sefer taşıma işini yapacaktır.
Böylelikle bu muhteşem ötesi bölümümüzünde sonuna gelmiş olduk. Umarım faydalı olmuştur. Herkesi kutluyor ve Başarılar diliyorum...............
Müfredat için: https://imhateam.org/forum/threads/linux-bash-script-bolum-0-tanitim-ve-mufredat.29447/
